Thưa quý vị, trong chiến lược phát triển của Đại học Quốc gia Hà Nội, mục tiêu đến năm 2030 trở thành Top 100 đại học hàng đầu châu Á và Top 300 thế giới vào năm 2035 đang đặt ra những yêu cầu rất lớn về hạ tầng tri thức và năng lực nghiên cứu.
Trong bối cảnh đó, VNU-LIC không chỉ đóng vai trò là một thư viện truyền thống, mà còn được định vị trở thành “Bộ não số” của toàn hệ thống, nơi dữ liệu lớn được chuyển hóa thành tri thức tinh hoa, phục vụ nghiên cứu, đào tạo và đổi mới sáng tạo.
Để hiểu rõ hơn về chiến lược này, ngày hôm nay chúng ta sẽ cùng gặp gỡ Tiến sĩ Nguyễn Hoàng Sơn – Giám đốc Trung tâm Thư viện và Tri thức số, Đại học Quốc gia Hà Nội.
Sứ mệnh cốt lõi:
Trong bối cảnh hiện nay, ĐHQGHN đặt mục tiêu lọt Top 100 đại học Châu Á (2030) và Top 300 thế giới (2035), vận hành theo mô hình một tập đoàn tri thức (Holdings). Trong hệ sinh thái này, VNU-LIC mang sứ mệnh cốt lõi: Kiến tạo "Bộ não số", chuyển đổi Dữ liệu lớn (Big Data) thành Tri thức số tinh hoa. VNU-LIC không chỉ là nơi lưu trữ, mà là hệ thống tuần hoàn bơm tri thức liên tục để nuôi dưỡng năng lực nghiên cứu xuất sắc và giáo dục hội tụ.
6 Trụ Cột Chiến Lược
Quản trị kiến tạo và tự chủ: Chuyển đổi mô hình quản trị theo hướng tối ưu, phân cấp triệt để. Vận hành trung tâm điều hành thông minh thời gian thực bằng AI.
Đội ngũ trí thức tinh hoa: Xây dựng đội ngũ chuyên gia quản trị tri thức, kỹ sư AI và "Thủ thư dữ liệu" (Data Librarian), đáp ứng chuẩn mực quốc tế.
Phục vụ nghiên cứu và đào tạo tinh hoa: Ưu tiên 100% ngân sách phát triển các bộ sưu tập số chuyên sâu cho các nhóm ngành Top 100 thế giới; cung cấp hạ tầng tri thức cho mô hình giáo dục hội tụ, xóa bỏ "ốc đảo" học thuật.
Tài chính bền vững: Đa dạng hóa nguồn thu từ khai thác dịch vụ dữ liệu học thuật, phân tích xu hướng công nghệ lõi và khai thác không gian tri thức, hướng tới tự chủ tài chính toàn diện.
Hệ sinh thái thông minh (AI & Digital): Trở thành đại học số toàn diện với hạt nhân là AI, đảm bảo lộ trình cá thể hóa học tập và nghiên cứu cho 100% người dùng.
Hub Tri thức tại Đô thị Hòa Lạc: Quy hoạch tòa nhà 7 tầng tại Hòa Lạc thành trung tâm kết nối văn hóa, không gian đổi mới sáng tạo và phòng thí nghiệm tri thức số hiện đại nhất.
LỘ TRÌNH 5 GIAI ĐOẠN PHÁT TRIỂN (1997 - 2035)
VNU-LIC trải qua quá trình tiến hóa toàn diện, thay đổi hoàn toàn về chất:
Giai đoạn 1 (Trước 1997): Thư viện truyền thống (tài liệu in, tra cứu thủ công).
Giai đoạn 2 (1997 - 2010): Thư viện tự động hóa (tin học hóa nghiệp vụ).
Giai đoạn 3 (2010 - 2020): Thư viện số (tập trung số hóa học liệu).
Giai đoạn 4 (2020 - 2025): Trung tâm Tri thức số (quản trị tri thức).
Giai đoạn 5 (2025 - 2035): BỘ NÃO SỐ: Giai đoạn hạt nhân, định hình hệ điều hành tri thức số (với Knowledge Graph và AI) làm bệ phóng đưa ĐHQGHN vào Top 100 Châu Á và Top 300 thế giới.
CẤU TRÚC 10 LỚP CỦA BỘ NÃO SỐ
Hạ tầng lõi (Lớp 1-4): Tòa nhà 7 tầng Hòa Lạc và siêu máy tính (Lớp 1); Mạng lưới IoT toàn khuôn viên (Lớp 2); Kho Dữ liệu lớn hội tụ mọi định dạng (Lớp 3); Pháo đài bảo mật Zero-Trust, Blockchain và Cloud dự phòng (Lớp 4).
Xử lý & Suy luận (Lớp 5-6): AI Engine tự động phân loại, tóm tắt dữ liệu (Lớp 5); Hệ thống phân tích trắc lượng thư mục và dự báo xu hướng (Lớp 6).
Tương tác & Dịch vụ (Lớp 7-10): Giao diện cá thể hóa đa nền tảng (Lớp 7); Dịch vụ cung cấp tri thức đúng thời điểm (Lớp 8); Không gian đồng kiến tạo cho doanh nghiệp và nhà khoa học (Lớp 9); Kiểm soát liêm chính học thuật bằng AI (Lớp 10).
VÍ DỤ MINH HỌA 6 TRỤ CỘT
1. Công nghệ: Triển khai AI Knowledge Graph, cho phép người dùng tìm kiếm theo sơ đồ liên kết tri thức thay vì từ khóa tĩnh.
2. Nhân sự: Đào tạo đội ngũ Data Librarian có khả năng tham gia trực tiếp vào việc xử lý dữ liệu thô cùng các nhóm nghiên cứu mạnh.
3. Thủ tục: Áp dụng Số hóa tại nguồn - 100% tài liệu, luận văn được số hóa ngay khi nghiệm thu, không lưu thông bản giấy.
4. Quy trình: Ứng dụng Digital Twin quản lý tòa nhà 7 tầng Hòa Lạc, tự động phân luồng phòng học và tối ưu năng lượng.
5. KPI: Sử dụng Dashboard thời gian thực thay cho báo cáo giấy, đo lường "Chỉ số lan tỏa tri thức" (Knowledge Impact Factor) hàng ngày.
6. Kết nối: Mở Sandbox Tri thức, cho phép doanh nghiệp công nghệ cao thuê quyền truy cập năng lực tính toán và kho dữ liệu để huấn luyện thuật toán.
CHỈ TIÊU KPI TRỌNG YẾU ĐẾN NĂM 2035
Để đo lường hiệu quả quản trị, VNU-LIC thiết lập các KPI bám sát định hướng của ĐHQGHN:
- 100% quy trình và báo cáo đạt chuẩn vận hành số toàn trình.
- 100% người dùng được đáp ứng cá thể hóa lộ trình học tập bằng AI.
- 100% giáo trình, luận án nội bộ được số hóa và phục vụ trực tuyến.
- 90% cán bộ thư viện là kỹ sư tri thức, chuyên gia dữ liệu, thành thạo công cụ AI.
Hạ tầng Hòa Lạc phục vụ thường xuyên quy mô 80.000 dân số tri thức.
Thưa quý vị, từ một thư viện truyền thống đến Trung tâm Tri thức số và nay hướng tới mô hình Bộ não số, VNU-LIC đang từng bước khẳng định vai trò là hạt nhân tri thức của Đại học Quốc gia Hà Nội. Chiến lược phát triển giai đoạn 2026–2035 không chỉ là sự chuyển đổi về công nghệ, mà còn là bước tiến toàn diện trong tư duy quản trị tri thức, hướng tới hội tụ trên một nền tảng số duy nhất – One VNU Digital Platform.